fassen

fassen

I     〈onovergankelijk werkwoord; haben〉

1 pakken, grijpen ⇒ vat krijgen

2 grijpen ⇒ aanraken

♦voorbeelden:

1    die Schraube fasst • de schroef pakt

      der Wind fasst ins Segel • de wind krijgt vat in het zeil

2    nach einem Glas fassen • naar een glas grijpen

II   〈overgankelijk werkwoord〉

1 (vast)grijpen 〈ook figuurlijk〉 ⇒ (vast)nemen, (vast)pakken

2 grijpen ⇒ arresteren, gevangennemen

3 opdoen, inslaan ⇒ innemen

4 kunnen bevatten ⇒ ruimte bieden

5 vatten ⇒ omsluiten, inlijsten

6 vatten ⇒ uitdrukken, formuleren

7 voor mogelijk houden ⇒ geloven

8 meepakken, grijpen

9 〈figuurlijk〉(op)vatten ⇒ krijgen

10 〈formeel〉aangrijpen ⇒ overvallen

11 〈formeel〉begrijpen

♦voorbeelden:

1    〈figuurlijk〉 jemanden zu fassen bekommen • iemand te spreken krijgen

      jemanden an, bei seiner schwachen Seite, Stelle fassen • iemand op zijn zwakke plek raken

      〈figuurlijk〉 jemanden bei seiner Ehre zu fassen versuchen • op iemands eer(gevoel) proberen te werken

2    einen Verbrecher fassen • een misdadiger arresteren

3    die Lokomotive musste Kohlen fassen • de locomotief had kolen nodig

4    diese Flasche fasst einen Liter • deze fles kan een liter bevatten

5    Edelsteine in Gold fassen • edelstenen in goud vatten

      einen Weg mit Bäumen fassen • een weg met bomen omzomen

6    seine Gedanken klar fassen • zijn gedachten duidelijk uitdrukken

      etwas in Worte fassen • iets onder woorden brengen

7    das ist nicht zu fassen! • je houdt het niet voor mogelijk!

8    das Zahnrad fasst das Getriebe • het tandrad grijpt in het drijfwerk

9    keinen Gedanken fassen können • tot enig denkwerk niet in staat zijn

      Vertrauen zu jemandem fassen • vertrouwen in iemand krijgen

      einen Vorsatz fassen • zich iets voornemen

      Wurzel fassen • wortel schieten 〈ook figuurlijk〉

      etwas ins Auge fassen • iets onder ogen zien

      jemanden ins Auge fassen • iemand op het oog hebben

10  Angst, Entsetzen fasste mich • angst, ontzetting greep mij aan

III   sich fassen 〈wederkerend werkwoord〉

1 tot bedaren komen, zich beheersen ⇒ opnieuw zijn evenwicht vinden

2 zich uitdrukken

♦voorbeelden:

1    fass dich! • beheers je!

2    sich kurz fassen • het kort maken